Sayım Sonrası Stok Eşitleme: Farkı Onaylamadan Önce Kontrol Listesi

Oğuzhan Genç · Finans Uzmanı7 dk okuma

Sayım bittiğinde ekranında bir fark listesi görürsünüz ve tek tuşla stok kayıtlarını sayılan miktara çekmek mümkündür. Ancak sayım sonrası stok eşitleme, farkın gerçekten doğru sayıldığından emin olduktan sonra yapılmalıdır. Erken onaylanan bir eşitleme, yanlış sayılmış bir rafı kalıcı stok kaydına dönüştürür ve sonraki sayıma kadar farkı gizler. Bu yazı, "Eşitle ve Tamamla" adımına basmadan önce sırayla kontrol etmeniz gereken noktaları anlatıyor. Sayımın kendisini planlamak için stok sayımı rehberi iyi bir başlangıç noktasıdır.

Eşitleme Ne Yapar, Ne Yapmaz?

Ön Muhasebe uygulamasında sayım özetinde "Eşitle ve Tamamla" işlemi, stok kayıtlarını sayılan miktara çeker. Yani sistemde 40 görünen bir ürün sahada 37 sayıldıysa, eşitlemeden sonra kayıt 37 olur. Sayılmayan ürünleri sıfırlamak ise isteğe bağlıdır; bu seçeneği işaretlemezseniz hiç sayılmamış ürünlerin kaydı olduğu gibi kalır.

Eşitleme bir muhasebe kaydı değildir; stok miktarını düzeltir. Farkın neden oluştuğunu, hangi üründe tekrarlandığını ve hangi rafın sorun çıkardığını ayrıca değerlendirmeniz gerekir. Bu nedenle onaydan önce fark listesini okumak, eşitlemeyi bir "kapatma" değil bir "karar" adımı olarak görmek gerekir.

Kontrol 1: Sayılmayan Ürün Var mı?

Fark listesindeki en büyük kalemler çoğu zaman gerçek kayıp değil, hiç sayılmamış ürünlerdir. Bir raf atlanmış, bir palet arkada kalmış ya da bir koli sayım sırasında depo girişinde bekliyordur. Eşitlemeden önce sayım listesini sayılan kalem sayısıyla karşılaştırın.

Örneğin 1.200 kalemlik bir depoda sayım özetinde 1.150 kalem görünüyorsa 50 kalem hiç okutulmamış demektir. Bu 50 kalem için "sıfırla" seçeneğini işaretlerseniz rafta duran ürünlerin kaydı sıfıra iner. Önce eksik kalemleri bulun, sayımı tamamlayın, sonra eşitleyin. Sayım kapsamını netleştirmek için sayım öncesi depo hazırlığı kontrol listesi iyi bir başlangıçtır.

Kontrol 2: Farklar Eşiğin Üzerinde mi?

Uygulama, belirlediğiniz eşiği aşan farklar için sayım sırasında yerinde uyarı verir ve eşik dışı kalan kalemleri işaretler. Tek dokunuşla tekrar sayım yapılabilir. Eşitlemeden önce bu işaretli kalemleri tek tek gözden geçirin.

Eşiği adet olarak düşünün. Örneğin bir üründe yüzde değil adet bazlı bir sınır koyduysanız ve 2 adetten fazla fark varsa uyarı geliyorsa, 5 adet fark çıkan her kalem inceleme gerektirir. Bu kalemler için rafta ikinci bir sayım yapın; mümkünse ilk sayan kişiden farklı biri saysın. İki sayım aynı sonucu veriyorsa fark gerçektir ve eşitlemeye gerekçe olur.

Farkın kaynağını anlamak istiyorsanız sayım farkı çıktığında izlenecek 5 adımlı inceleme süreci yazısı bu kontrolü daha ayrıntılı ele alıyor.

Kontrol 3: Sayım Sırasında Hareket Oldu mu?

Sayım açıkken satış yapıldıysa ya da mal girişi olduysa, fark listesi sayım anındaki gerçeği yansıtmaz. Mağaza açıkken yapılan sayımda kasadan düşen bir ürün, sayımdan sonra rafa konmuş olabilir; tersi de geçerlidir.

Bunun için sayım penceresini kısa tutun ve sayım sırasında hangi saatlerde hareket olduğunu not edin. Faturadan stok düşme ile sayım farkının karıştığı durumları ayırmak için faturadan stok düşme ve elle düzeltme rehberi yardımcı olur. Eşitlemeyi, sayım penceresi kapandıktan ve hareketler kayda geçtikten sonra yapın.

Kontrol 4: İade, Hasarlı ve SKT'li Ürünler Ayrıldı mı?

Ana sayıma karışan iade ürünler, hasarlı koliler ve tarihi yaklaşmış ürünler fark listesini şişirir. Bu ürünler satılabilir stoktan ayrılmadan eşitleme yaparsanız, kayıt olduğundan farklı görünür.

Tarihi geçmiş ürün için doğru yol, elle stok çıkışı (fire) kaydıdır; üründe son kullanma tarihi takibi yoktur, bu yüzden SKT notunu stok girişinin açıklamasına yazmak ve ayrı bir SKT turu yapmak gerekir. Ayrıntı için iade ve hasarlı ürünleri ana sayımdan ayırma rehberi ile SKT kontrolü yazısı birlikte okunabilir.

Kontrol 5: Fark Raporunu Okuyup Not Düştünüz mü?

Eşitlemeden önce fark özetini Excel'e aktarın ve saklayın. Kategori bazlı fark özeti, en fazla kayıp yaşanan ürün grupları, ekip tamamlama süreleri ve lokasyon bazlı rapor bu çıktıda görünür. Bu dosya, eşitlemeden sonra "ne değişti" sorusunun tek kanıtıdır.

Raporu okurken tek bir ürüne değil, desene bakın. Aynı kategoride tekrar eden fark, o kategoride bir süreç sorunu olduğunu gösterir. Raporun nasıl okunacağını sayım raporu nasıl okunur yazısında adım adım bulabilirsiniz. Sayımı bir tutanağa bağlamak istiyorsanız sayım tutanağı şablonu hazır bir çerçeve sunar.

Eşitlemeyi Yaparken Dikkat Edilecek Üç Nokta

Birincisi, eşitlemeyi sayımı yürüten kişiden farklı birinin onaylamasıdır. Sahada sayan kişi ile kaydı kapatan kişi ayrı olursa gözden kaçan kalem azalır.

İkincisi, "sayılmayan ürünleri sıfırla" seçeneğini bilinçli kullanmaktır. Sayım kapsamı tüm depoyu içeriyorsa bu seçenek mantıklıdır; yalnızca bir reyon sayıldıysa işaretlemeyin.

Üçüncüsü, eşitlemeden sonra birkaç kalemi rafta elle doğrulamaktır. Sistemde 37 görünen ürünün rafta gerçekten 37 olduğunu görmek, sürecin doğru işlediğine dair en hızlı kontroldür. Çok depolu yapıdaysanız hangi deponun eşitlendiğini çok depolu stok takibi rehberi üzerinden takip edebilirsiniz.

Eşitleme Sonrası İlk Hafta: Kayıtları Nasıl Doğrularsınız?

Eşitleme onaylandıktan sonraki günler, sürecin gerçekten tuttuğunu görmek için en iyi fırsattır. İlk iş olarak eşitlenen kalemlerden rastgele on tanesini seçin ve raftaki miktarla sistemdeki miktarı karşılaştırın. Bu on kalemde sapma yoksa eşitleme sağlıklı çalışmış demektir; sapma varsa aynı rafın etiketleme düzenine bakın.

İkinci adım, eşitleme sonrası ilk satış ve mal girişlerini izlemektir. Bir ürünün kaydı 37'ye çekildiyse ve ertesi gün 3 adet satıldıysa sistemde 34 görünmelidir. Bu zincir kopuyorsa sorun eşitlemede değil, satış ya da giriş kaydının işlenmesindedir. Faturadan stok düşme akışını bu gözle kontrol etmek, ileride çıkacak farkları baştan önler.

Üçüncü adım, eşitleme tarihini ve onaylayan kişiyi not etmektir. Bir sonraki sayımda aynı ürün grubunda tekrar fark çıkarsa, iki eşitleme arasındaki dönemi inceleyebilirsiniz. Bu not, farkın sayımdan mı yoksa aradaki hareketlerden mi kaynaklandığını ayırmayı kolaylaştırır.

Son olarak, eşitleme sonrası hareketsiz kalan ürünleri gözden geçirin. Sayım sırasında ortaya çıkan düşük hareketli kalemler, raf düzeninde ya da sipariş alışkanlığında bir düzeltme gerektiğini gösterebilir. Hareketsiz stok nedir yazısı bu kalemleri tespit etmenin yollarını anlatıyor.

Sıkça Sorulan Sorular

Sayım sonrası stok eşitleme ne zaman yapılmalı?

Fark listesi gözden geçirildikten, eşiği aşan kalemler tekrar sayıldıktan ve sayım penceresi kapandıktan sonra yapılmalıdır. Sayım sırasında satış ya da mal girişi olduysa önce bu hareketlerin kayda geçmesini bekleyin. Erken eşitleme, yanlış sayımı kalıcı kayda dönüştürür.

Eşitledikten sonra yanlış olduğunu fark edersem ne olur?

Stok kaydı sayılan miktara çekildiği için geri almak elle düzeltme gerektirir. Bu yüzden eşitlemeden önce fark raporunu Excel'e aktarıp saklamak önemlidir. Rapor elinizdeyse hangi kalemin ne kadar değiştiğini görüp düzeltmeyi bilinçli yaparsınız.

Sayılmayan ürünleri sıfırlamak zorunlu mu?

Hayır, isteğe bağlıdır. Sayım tüm depoyu kapsıyorsa sıfırlama mantıklı olabilir; yalnızca belirli bir reyon ya da kategori sayıldıysa işaretlemeyin. Aksi halde rafta duran ama sayılmamış ürünlerin kaydı sıfıra iner.

Telefonla sayımda bağlantı koparsa eşitleme etkilenir mi?

Telefonla sayım yaparken cihazın Wi-Fi ya da mobil veriyle bağlı kalması gerekir; bağlantı koparsa okutulan kalemler kayda geçmez ve eşitleme eksik listeyle yapılır. Bu yüzden depoda çekim zayıfsa sayımdan önce bağlantıyı test edin ve sayımı güçlü sinyal alınan noktalarda yürütün. Masaüstü uygulaması ise internet olmadan da çalıştığı için bağlantının sorunlu olduğu günlerde sayımı bilgisayardan yürütmek daha güvenli olur.

Eşitleme muhasebe kaydı yerine geçer mi?

Hayır. Eşitleme yalnızca stok miktarını sayılan değere çeker; muhasebe ve vergi tarafı ayrı bir konudur. Kayıtların nasıl işleneceği konusunda mali müşavirinize danışın.

Hangi pakette sayım ve eşitleme kullanılabilir?

Ücretsiz paket süresizdir ve kayıt sınırı yoktur; stok, cari ve fatura sınırsızdır, kredi kartı gerekmez. Kamera ile barkod okutma, harici barkod okuyucu ve el terminali desteği her iki pakette de vardır. Paket kapsamlarını fiyatlandırma sayfasında karşılaştırabilirsiniz.

Stok sayımına baştan sona bakmak isterseniz: Stok sayımı nasıl yapılır? Adım adım rehber

Tüm yazılar

Pro paket · 6.500 ₺ + KDV / yıl

Sizi arayalım

Gelişmiş raporlar, ekip için yetki seviyeleri ya da öncelikli destek gerekiyorsa Pro paketi telefonda anlatalım. Numaranızı bırakın, en kısa sürede arayalım.

Adınızı ve telefonunuzu yalnızca bu geri arama talebini yanıtlamak için kullanırız. Ayrıntılar: KVKK Aydınlatma Metni. Form gönderilemezse WhatsApp'a yönlendirilirsiniz; mesajı siz gönderirsiniz.